آشنایی با الگوهای تدریس جغرافیا

کتر مهدی چوبینه                             1378

لطفا به این 2 سوال پاسخ دهید:

  1. به نظر شما آیا فرقی بین الگو و روش تدریس وجود دارد؟
  2. چه فرقی بین کاوشگری و حل مساله قائل هستید؟

فهرست مطالب

         مقدمه

         الگو چیست؟

         روش چیست؟

         تفاوت الگو وروش تدریس

         تدریس

         مراحل تدریس

         ویژگی های تدریس

          انواع روش های تدریس

         مقایسه روش های سنتی و فعال تدریس

         طبقه بندی الگو های تدریس

         انواع الگو های تدریس

         کاوشگری یعنی چه؟

         الگوی تدریس کاوشگری

         هدف الگوی تدریس کاوشگری

         مقررات الگوی تدریس کاوشگری

         معایب الگوی تدریس کاوشگری

         انواع الگو های کاوشگری

         انتخاب الگوی تدریس به چه عواملی بستگی دارد؟

         مراحل اجرای الگوی کاوشگری

         چه موضوعات جغرافیایی را می توان با این الگو تدریس کرد؟

         الگوی کاوشگری را چگونه در جغرافیا به کار ببریم؟

         کار عملی

         منابع

بزرگترین هدف آموزش، پرکردن ذهن نیست، بلکه نظم بخشیدن به آن است؛ یعنی آن را چنان پرورش دهیم که از قابلیت های خودش استفاده کند
.(Tryon Edwards

معلمی و مدیریت
مردی که سوار بر بالن در حال حرکت بود ناگهان به یاد آورد قرار مهمّی دارد؛ ارتفاعش را کم کرد و از مردی که روی زمین بود پرسید:
"
ببخشید آقا ؛ من قرار مهمّی دارم ، ممکن استبه من بگویید کجا هستم تا ببینم به موقع به قرارم می رسم یا نه؟"
مرد روی زمین : بله، شما در ارتفاع حدودا ً ۶متری در طول جغرافیایی "۱٨'۲۴ ۸۷شرقیو عرض جغرافیایی "۴۱'۲۱ ۳۷ شمالی هستید.
مرد بالن سوار : شما باید معلم جغرافیا باشید.
مرد روی زمین : بله، از کجا فهمیدید؟؟"
مرد بالن سوار : چون اطلاعاتی که شما به من دادید اگر چه کاملا ً دقیق بود امابه درد من نمی خورد و من هنوز نمی دانم کجا هستم و به موقع به قرارم می رسم یا نه؟"
مرد روی زمین : شما باید مدیر باشید.
مرد بالن سوار : بله، از کجا فهمیدید؟؟؟"
مرد روی زمین : چون شما نمی دانید کجا هستید و به کجا می خواهید بروید. قولی داده اید و نمی دانید چگونه به آن عمل کنید و انتظار دارید مسئولیت آن را دیگران بپذیرند.

الگو چیست؟((pattern

         الگو معمولاً به نمونة کوچکى از یک شى‏ء بزرگ یا به مجموعه‏اى از اشیاى بى‌شمار گفته مى‏شود که ویژگى‏هاى مهم و اصلى آن شى‏ء بزرگ یا اشیاء را داشته باشد[1]

         الگوى تدریس، چارچوب ویژه‏اى است که عناصر مهم تدریس در درون‏ آن قابل مطالعه است و شناخت و آگاهى از عناصر و عوامل مذکور مى‏تواند معلم را در اتخاذ روش‏هاى مناسب تدریس کمک کند

 

 

[1] شعبانى، حسن، مهارت‏هاى آموزشى و پرورشى (روش‏ها و فنون تدریس)، انتشارات سمت، چاپ دوم 1372، ص 249.

روش چیست؟((Method

« روش در مقابل واژه ی لاتینی «method » به کار می رود ، وواژه ی متد در فرهنگ فارسی « معین » و فرهنگ انگلیسی به فارسی «آریانپور »به :روش ، شیوه ،راه ،طریقه ، طرز ، اسلوب معنی شده است . به طور کلی «راه انجام دادن هر کاری » را روش گویند .روش تدریس نیز عبارت از راه منظم ،با قاعده و منطقی برای ارائه درس می باشد

 

 

تفاوت الگو و روش تدریس

         الگوی تدریس با روش تدریس فرق می کند.

         الگوی تدریس بر اساس نظریه های یادگیری و همچنین بر اساس تجربه و تحقیق بدست آمده اندو معلم با توجه به اهداف آموزشی آنها را بر می گزیند در حالی که روش های تدریس به منظور سهولت تحقق الگو ها انتخاب می شوند

 

الگو ها عام و روش ها خاص هستند در هر الگوی تدریس ممکن است از چندین روش تدریس استفاده شود

تدریس:

تدریس عبارت است از تعامل یا رفتار متقابل معلم و شاگرد ، بر اساس طراحی منظم و هدفدار معلم ،برای ایجاد تغییر در رفتار شاگرد

         مفهوم تدریس به آن قسمت از فعالیت های آموزشی که با حضور معلم در کلاس درس اتفاق می افتد اطلاق می شود

مراحل تدریس    

         فعالیتهای مقدماتی

         ارزشیابی تشخیصی 

         آماده سازی  

         ارائه درس  

         جمع بندی و نتیجه گیری

         فعالیتهای تکمیلی  

         ارزشیابی پایانی

         تکلیف

         معلمان برداشتهای مختلفی از مفهوم تدریس دارند که در نگرش آنان نسبت به دانش آموزان و نحوه ی کار کردن با آنها تأثیرمثبت یا منفی بر جای  می گذارد . برداشت چند گانه از مفهوم تدریس می تواند دلایل مختلفی داشته باشد ؛از مهمترین آنها ضعف دانش پایه و اختلاف در ترجمه و برداشت نادرست معلمان از دیدگاههای مختلف تربیتی است

گاهی آشفتگی و اغتشاش در درک مفاهیم تربیتی به حدی است که بسیاری از کارشناسان ، معلمان و دانشجویان این رشته مفاهیمی چون پرورش ، آموزش ،تدریس و حرفه آموزی را یکی تصور می کنند وبه جای هم به کار می برند . این مفاهیم اگر چه ممکن است در برخی جهات وجوه مشترک و در هم تنیده داشته باشند ، اما مفاهیم مستقلی هستند و معنای خاص خود را دارند

تدریس بخشی از آموزش است و همچون آموزش یک سلسله فعالیت های منظم ، هدفدار واز پیش تعیین شده را در بر می گیرد و هدفش ایجاد شرایط مطلوب یادگیری از سوی معلم است به آن قسمت از فعالیت های آموزشی که به وسیله ی رسانه ها و بدون حضور و تعامل معلم با دانش آموزان صورت می گیرد به هیچ وجه تدریس گفته نمی شود. بنابر این آموزش معنایی عامتر از تدریس دارد . به عبارت دیگر می توان گفت هر تدریسی آموزش است ،ولی هر آموزشی ممکن است تدریس نباشد

ویژگی های تدریس

         چهار ویژگی خاص در تعریف تدریس وجود دارد که عبارتند از :

         الف ) وجود تعامل بین معلم و دانش آموزان

         ب) فعالیت بر اساس اهداف معین واز پیش تعیین شده

         ج ) طراحی منظم با توجه به موقعیت و امکانات

         د) ایجاد فرصت و تسهیل یادگیری . » ( شعبانی ،ص 9 ، 1382)

/ 1 نظر / 160 بازدید